Na portalu ogłoszeniowym można zostać oszukanym na dwa sposoby: jako kupujący (zapłaciłeś, towar nie przyszedł) albo jako sprzedający (podałeś dane karty na fałszywej stronie „odbioru płatności”). Kroki są podobne, różni się tylko punkt startowy.
1. Bank — od razu
- Podałeś dane karty lub logowania? Zastrzeż kartę w aplikacji lub na infolinii, zablokuj bankowość, zmień hasło. Sprawdź, czy nie wyszły transakcje, i zgłoś je jako nieautoryzowane.
- Zapłaciłeś przelewem lub BLIK-iem? Poproś bank o próbę zatrzymania przelewu i kontakt z bankiem odbiorcy.
- Zapłaciłeś kartą? Zapytaj o reklamację transakcji (chargeback) z powodu niedostarczenia towaru.
Zapisz numer zgłoszenia. Potem złóż reklamację na piśmie.
2. Zachowaj dowody
Oszust może usunąć konto i ogłoszenie. Zrób zrzuty ekranu:
- ogłoszenia (z linkiem i numerem ogłoszenia),
- profilu sprzedawcy lub kupującego,
- całej rozmowy — w serwisie i w komunikatorach,
- fałszywej strony i jej adresu,
- potwierdzenia płatności i SMS-ów z banku.
3. Zgłoś w serwisie ogłoszeniowym
Użyj opcji zgłoszenia ogłoszenia lub użytkownika i napisz do obsługi serwisu. Jeśli płaciłeś przez płatność w serwisie z ochroną kupującego, otwórz spór lub reklamację zgodnie z regulaminem — to często najszybsza droga do zwrotu. Serwis może też zabezpieczyć dane konta oszusta na potrzeby policji.
4. Zgłoś na policję
Złóż zawiadomienie o oszustwie (art. 286 Kodeksu karnego) na dowolnym komisariacie. Przynieś dowody, numer telefonu oszusta, numer konta i adres fałszywej strony. Poproś o potwierdzenie złożenia zawiadomienia — przyda się w banku. Wskazówki: jak napisać zawiadomienie.
5. Zgłoś fałszywą stronę i SMS
Adres fałszywej strony zgłoś na incydent.cert.pl. Podejrzane SMS-y przekaż bezpłatnie na numer 8080. Dzięki temu strona może trafić na listę ostrzeżeń i zostać zablokowana dla innych.
6. Czy odzyskasz pieniądze?
Nie ma gwarancji, ale są realne ścieżki:
- Płatność w serwisie z ochroną kupującego — zwrot zgodnie z regulaminem serwisu.
- Karta — reklamacja transakcji (chargeback) lub zgłoszenie transakcji nieautoryzowanej.
- Przelew lub BLIK — najtrudniej, ale szybka reakcja banku może zablokować środki u odbiorcy. Po ustaleniu sprawcy możesz dochodzić zwrotu na drodze cywilnej.
Jeśli bank odrzuci reklamację, a nie zgadzasz się z tym, możesz zwrócić się do Rzecznika Finansowego. To informacje ogólne, nie porada prawna.
Sprzedający: towar już wysłany?
Jeśli jako sprzedający wysłałeś towar po fałszywym „potwierdzeniu płatności”, sprawdź, czy przesyłkę można jeszcze zatrzymać lub przekierować u przewoźnika. Zrób to przez oficjalną aplikację lub infolinię firmy kurierskiej. Numer przesyłki i adres odbiorcy dołącz do zawiadomienia — to ważny ślad dla policji.
7. Uważaj na kolejne kontakty
Po oszustwie mogą dzwonić „pracownicy banku”, „policjanci” lub „firmy odzyskujące pieniądze”. Nie podawaj im danych ani nie płać za „odzyskanie”. Oddzwaniaj tylko na oficjalne numery.
Jak napisać do obsługi serwisu
W wiadomości do serwisu podaj numer ogłoszenia, nazwę użytkownika, datę rozmowy, kwotę i sposób płatności. Dołącz zrzuty ekranu. Napisz, że złożyłeś zawiadomienie na policji, i poproś o zabezpieczenie danych konta oszusta. Zapisz numer zgłoszenia.
Czego nie robić
- Nie pisz do oszusta z groźbami ani nie próbuj „odzyskać” pieniędzy na własną rękę — możesz go spłoszyć i stracić dowody.
- Nie podawaj nikomu kolejnych danych, nawet jeśli obiecuje zwrot.
- Nie usuwaj rozmowy ani aplikacji komunikatora, zanim nie zrobisz zrzutów ekranu.
- Nie publikuj w sieci cudzych danych osobowych — opisz sprawę i zgłoś ją w odpowiednich miejscach.
Sprawdź, czy oszust działał wcześniej
Wpisz numer telefonu lub konta w wyszukiwarkę HaloUwaga. Jeśli inni zgłosili tego samego oszusta, możecie działać razem.
Zgłoś sprawę w Legitne.cc — dołączysz do innych poszkodowanych i złożycie wspólne zawiadomienie. Jak działa dołączanie do sprawy, opisuje poradnik Jak dołączyć do sprawy. Jak rozpoznać fałszywy link na przyszłość: Fałszywy link do „odbioru płatności” i fałszywa przesyłka.